GIỚI THIỆU QUY TRÌNH CHƯNG CẤT TINH DẦU

Quy trình sản xuất tinh dầu theo phương pháp lôi cuốn hơi nước:

1. Lưu đồ quy trình sản xuất :

2. Thuyết minh quy trình sản xuất:

2.1. Lệnh sản xuất:

Tổ trưởng tổ sản xuất chuyển lệnh sản xuất xuống cho bộ phận sản xuất trực tiếp thực hiện.

2.2. Chuẩn bị nguyên liệu:

– Chuẩn bị nguyên liệu: Theo nội dung phê duyệt của Lệnh sản xuất, bộ phận sản xuất chuẩn bị các nguyên liệu theo đúng chủng loại, khối lượng, kích thước quy định và tập kết tại địa chỉ sản xuất của công ty.

– Nạp nguyên liệu: Nguyên liệu tươi được nạp trực tiếp vào thiết bị chưng cất. Việc nạp liệu có thể thực hiện bằng thủ công hoặc cơ giới, có thể nạp trực tiếp vào thiết bị hoặc nạp gián tiếp qua một giỏ chứa rồi cho vào thiết bị bằng tời hoặc cẩu. Nguyên liệu nạp vào thiết bị không được chặt quá làm cho hơi khó phân phối đều trong toàn bộ khối nguyên liệu và không được quá lỏng, quá xốp sẽ làm cho hơi dễ dàng theo những chỗ rỗng đi ra mà không tiếp xúc với toàn khối nguyên liệu. Đối với nguyên liệu lá, cỏ khi cho vào thiết bị có thể nén chặt, trước khi nén nên xới đều để tránh hiện tượng rỗng cục bộ.

2.3. Chưng cất:

Đối với nồi chưng cất có van hơi và ống dẫn hơi nước nóng từ nồi hơi bên ngoài dẫn vào nồi chưng cất: khi bắt đầu chưng cất, mở van hơi cho hơi nước nóng vào thiết bị, lúc đầu mở từ từ để đuổi không khí trong thiết bị và làm cho hơi phân phối đều trong toàn bộ khối nguyên liệu. Ngoài ra, mở từ từ van hơi để nguyên liệu không bị cuốn theo hơi gây tắc ống dẫn hỗn hợp hơi.

Đối với nồi chưng cất nồi hơi gắn liền với nồi chưng cất: nước trong nồi được làm nóng bằng than củi hoặc bằng điện đến nhiệt độ bay hơi, khi nước bốc hơi sẽ cuốn theo hơi nước và tinh dầu sang bộ phận ngưng tụ làm lạnh của dây chuyền.

Trong quá trình chưng cất, cần chú ý điều chỉnh nhiệt độ dịch ngưng sao cho nằm trong khoảng 30⁰C – 40⁰C (bằng cách điều chỉnh tốc độ nước làm lạnh) vì nếu dịch ngưng quá nóng sẽ làm tăng độ hòa tan của tinh dầu vào nước và làm bay hơi tinh dầu, còn nếu nhiệt độ nước làm ngưng quá thấp có thể khiến cho tinh dầu đông đặc và gây tắc ống sinh hàn. Để kiểm tra quá trình chưng cất kết thúc chưa người ta có thể dùng một tấm kính hứng một ít dịch ngưng, nếu thấy trên tấm kính còn váng dầu thì quá chưng cất chưa kết thúc.

2.4. Phân Ly:

Thiết bị phân ly dùng để phân tinh dầu và nước thành từng lớp riêng biệt, tùy thuộc vào tỷ trọng riêng của tinh dầu lớn hay nhỏ hơn so với nước mà tinh dầu sẽ được lấy ra ở phần trên hay phần dưới của thiết bị phân ly. Bộ phận sản xuất căn cứ vào đó để sử dụng các loại thiết bị phân ly cho phù hợp:

Hỗn hợp nước + tinh dầu chảy ra tại đầu ra của thiết bị ngưng tụ được chuyển sang thiết bị phân ly để tách nước và tinh dầu thô. Kết thúc quá trình phân ly thu được sản phẩm là tinh dầu thô.

2.5. Tinh chế:

Tinh dầu ra khỏi thiết bị phân ly là tinh dầu thô, còn chứa nhiều tạp chất như nước, một số các hợp chất hữu cơ như chất màu, nhựa, sáp hòa tan vào nên để nâng cao chất lượng tinh dầu và tạo điều kiện thuận lợi trong quá trình bảo quản tinh dầu phải tiến hành xử lý tinh dầu, quá trình này gồm các công đoạn sau:

– Lắng: mục đích của quá trình này là tách bớt các tạp chất vô cơ, hữu cơ và một số tạp chất khác lẫn vào tinh dầu. Thời gian lắng 24 – 48 giờ trong các thiết bị lắng có đáy hình côn

– Lọc: Mục đích của quá trình lọc cũng để tách các tạp chất vô cơ, hữu cơ có kích thước nhỏ, thường dùng thiết bị lọc áp lực hay lọc hút chân không để thực hiện quá trình lọc.

– Làm khan nước: Sau khi lắng lọc xong, trong tinh dầu vẫn còn lại một lượng nước ở dạng phân tán hoặc hòa tan, vì vậy cần phải làm khan nước trong tinh dầu. Người ta thường dùng Natri sunphat (Na2SO4 khan) với hàm lượng 2,5 – 5,5% tùy theo hàm lượng nước có trong tinh dầu. Để thực hiện việc làm khan nước trong tinh dầu có thể dùng phương pháp gián đoạn hoặc liên tục.

	(I): Thiết bị làm việc gián đoạn, sau khi làm khô nước, đem lọc để tách Na2SO4.
	(II): Thiết bị làm việc liên tục, Na2SO4 nằm giữa 2 lớp lưới.

Sau khi tách nước xong, Na₂SO₄ được đem đi sấy khô để sử dụng lại.

2.6. Kiểm tra:

Cán bộ kiểm soát chất lượng của Công ty tiến hành kiểm tra Tinh Dầu sau khi lắng lọc và làm khan nếu có màu trong sáng (hoặc màu đặc trưng của sản phẩm) thì được chứa đựng trong các dụng cụ chứa bằng inox, nhôm, thủy tinh hay nhựa HDPE và chuyển sang bước đóng chai, đóng lọ.

Trường hợp kiểm tra thấy tinh dầu sau khi lắng lọc và làm khan có màu sẫm, xấu (không giống màu đặc trưng của sản phẩm) thì tách riêng mẻ tinh dầu đó và tiến hành tinh chế lại (bước 2.5) đối với mẻ tinh dầu chưa đạt yêu cầu theo yêu cầu tiêu chuẩn sản phẩm của Công ty.

Trường hợp sau khi thực hiện tinh chế lại lần 2 tinh dầu vẫn chưa đạt theo yêu cầu tiêu chuẩn sản phẩm của Công ty, cán bộ kiểm soát chất lượng báo cáo lại cho Trưởng bộ phận sản xuất và Giám đốc công ty biết thông tin và ra quyết định.

2.7. Đóng chai, lọ:

– Tinh dầu thành phẩm được chiết ra chai lọ đựng dung tích 10ml; 50ml và dạng lít.

– Dán nhãn, đóng hộp.

2.8. Nhập kho, thành phẩm:

– Bảo quản trong kho khô ráo thoáng mát, tránh nguồn nhiệt và ánh sáng trực tiếp.